Biblioteka

Osprzęt elektroinstalacyjny - rodzaje włączników i gniazd

Dodano: poniedziałek, 08 września 2014 13:50

Dawniej na wygląd włączników czy gniazd nie zwracano tyle uwagi co dzisiaj. Wystarczyło, że były funkcjonalne, umożliwiały zapalenie światła, czy podłączenie urządzenia zasilanego energią elektryczną. Dziś muszą także dobrze wyglądać. Doskonale rozumieją to producenci, proponując coraz to nowe, bardziej oryginalne linie osprzętu elektroinstalacyjnego, różniące się nie tylko kolorystyką i wzornictwem, ale także rodzajem zastosowanych do ich produkcji materiałów.

Osprzęt elektroinstalacyjny - rodzaje włączników

Włączniki i gniazda mogą być mocowane pojedynczo lub w sekcjach. W pierwszym przypadku należy umieścić w ścianie pojedyncze puszki instalacyjne o określonych przez producentów osprzętu parametrach. Przy montażu modułowym, trzeba zaopatrzyć się w puszki kilkusekcyjne lub puszki pojedyncze łączone na zatrzaski. W jednej sekcji może znaleźć się nawet do 6 różnego typu gniazd. Zespolony osprzęt idealnie sprawdza się w miejscach, w których łączy się kilka instalacji, np. w salonie, w sąsiedztwie telewizora.

Włączniki pojedyncze uruchamiają jeden obwód oświetleniowy, na który może składać się jeden lub kilka punktów oświetleniowych. Podwójne lub potrójne umożliwiają niezależne sterowanie kilkoma źródłami światła. Warto stosować je w pomieszczeniach, w których mamy dużo zróżnicowanego oświetlenia, jak np. kinkiety czy podświetlenie punktowe. W korytarzu, garażu, na schodach oraz w innych pomieszczeniach przejściowych znakomicie sprawdzą się włączniki schodowe, umożliwiające załączanie i gaszenie światła z dwóch różnych miejsc. Między włączniki schodowe często wstawia się też włączniki krzyżowe, które umożliwiają sterowanie oświetleniem z dowolnej liczby punktów. Ciekawym rozwiązaniem jest zastosowanie przekaźnika bistabilnego, współpracującego z włącznikami impulsowymi. Dzięki tej konfiguracji możemy uzyskać dowolną liczbę włączników, działających na takiej samej zasadzie, jak krzyżowe i schodowe.

Dostępny obecnie osprzęt elektroinstalacyjny występuje w ogromnej liczbie kolorów, wzorów i kształtów. Każdy liczący się na rynku producent ma w ofercie co najmniej kilkanaście linii, które można dowolnie konfigurować, wybierając barwę ramek, elementu centralnego, a także rodzaj materiału i sposób wykończenia gniazda czy włącznika. Trudno mówić o tym, co jest w tej chwili modne, gdyż do każdego wnętrza pasuje co innego. Osprzęt można dopasowywać do koloru mebli, ścian, tapet, obić lub kontrastowych dodatków. Podczas gdy jedne linie pasują do wnętrz nowoczesnych, inne wpisują się w nurt klasycznego minimalizmu, a jeszcze inne stawiają na elegancję, dekoracyjność czy nawet przepych.

Najczęściej maskownice i ramki wykonane są z odpornego na zarysowania, niełamliwego, antystatycznego tworzywa sztucznego, które w droższych modelach może być pokryte cienkim dekorem, np. w postaci wzorzystej tkaniny. Jednak można spotkać też o wiele bardziej oryginalny osprzęt elektroinstalacyjny wykonany z tak nietypowych materiałów jak hartowane szkło, porcelana, metal (stal szlachetna, aluminium, nikiel, a nawet metale szlachetne), naturalny kamień, drewno, skóra, czy antracyt. Niekiedy stosuje się też nietypowe połączenia, np. wkomponowując w panel zewnętrzny przycisk z kryształkami Svarowskiego. Takie włączniki niezwykle efektownie wyglądają, ale mają też niestety odpowiednio wysoką cenę. Ciekawostką są także linie antybakteryjne, w których ramka i element centralny pokryte są jonami srebra.

Zarówno włączniki jak i gniazda wtykowe mogą być podświetlane różnokolorowymi diodami LED, co ułatwia odszukanie ich w ciemności, ale może stanowić także element dekoracyjny. Podświetlenie może być stałe, lub aktywować się dopiero po rozłączeniu obwodu.

Włączniki oświetleniowe, choć spełniają tę samą funkcję, mogą być obsługiwane w różny sposób. Najbardziej popularne i uniwersalne są włączniki klawiszowe, które są albo bezgłośne, albo w chwili naciśnięcia przycisku wydają cichy dźwięk. Włączniki dźwigienkowe i obrotowe przywołują styl retro, przyciskowe cechują się oryginalnością, a dotykowe (załączają oświetlenie poprzez lekkie muśnięcie), bezdotykowe nad którymi wystarczy przesunąć rozpostartą dłoń lub reagujące na ruch kojarzą się z nowoczesnością i mogą stanowić ciekawą alternatywę dla miłośników nowatorskich rozwiązań.

Osprzęt elektroinstalacyjny - bezpieczeństwo zawsze w modzie

Osprzęt elektroinstalacyjny powinien nie tylko ładnie prezentować się na ścianie, ale także spełniać określone wymogi dotyczące bezpieczeństwa. We włącznikach i gniazdach elementy przewodzące prąd są zabezpieczone materiałem izolacyjnym. Ponadto w gniazdach wtykowych montowane są styki ochronne, połączone z przewodem PE, chroniącym przed porażeniem elektrycznym. Wielu producentów ma w swojej ofercie zestawy uszczelniające, które można dokupić do podstawowych linii produktów. Dzięki temu łatwo zachować w całym domu spójne wzornictwo i kolorystykę. Ciekawym rozwiązaniem, chroniącym przed porażeniem prądem dzieci, są montowane w gniazdach elektrycznych przesłony styków, które uniemożliwiają włożenie do środka metalowych przedmiotów, jak cienkie druty czy szpilki.

Tomasz Wojciuk
fot. Ospel